1. Chia thừa kế theo di chúc như thế nào?
Sau khi người lập di chúc qua đời, những người được hưởng di sản theo di chúc cần thực hiện thủ tục chia tài sản để chính thức trở thành chủ sở hữu phần di sản của mình và được cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu. Cụ thể:
1.1 Công bố di chúc
Nếu người lập di chúc không chỉ định người công bố, hoặc người được chỉ định từ chối, thì những người thừa kế sẽ cùng nhau quyết định ai sẽ công bố di chúc.
Sau khi di chúc được công bố, mỗi người thừa kế sẽ nhận được một bản sao di chúc để làm căn cứ thực hiện việc đăng ký biến động tài sản (chuyển tên).
1.2 Công chứng văn bản thoả thuận phân chia di sản thừa kế theo di chúc
Trong trường hợp di chúc không xác định rõ phần di sản cụ thể của từng người thừa kế, theo quy định tại Khoản 1 Điều 57 Luật Công chứng 2014, những người thừa kế có quyền yêu cầu công chứng viên lập biên bản ghi nhận thỏa thuận phân chia di sản.
Để thực hiện thủ tục công chứng này, người thừa kế cần chuẩn bị đầy đủ các loại giấy tờ sau:
- Phiếu yêu cầu công chứng: Theo mẫu quy định của tổ chức hành nghề công chứng.
- Bản chính di chúc: Đã được lập và có hiệu lực pháp luật.
- Giấy tờ chứng minh nhân thân của người lập di chúc: Giấy chứng tử, sổ hộ khẩu, giấy đăng ký kết hôn (nếu có),…
- Giấy tờ chứng minh nhân thân của người thừa kế: Chứng minh nhân dân/Căn cước công dân, hộ chiếu (còn hiệu lực), sổ hộ khẩu, giấy khai sinh (đối với người thừa kế là con ruột, cha mẹ, anh chị em ruột), giấy chứng nhận nuôi con nuôi (nếu có),…
- Giấy tờ chứng minh tài sản: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, sổ đỏ, đăng ký xe, giấy tờ sở hữu các tài sản khác (nếu có),…
- Dự thảo thỏa thuận phân chia di sản: (Nếu người thừa kế đã thống nhất được phương án chia phần).
Lưu ý:
- Thời hạn hiệu lực của giấy tờ: Tất cả các giấy tờ đều phải còn hiệu lực tại thời điểm nộp hồ sơ.
- Số lượng bản sao: Nên chuẩn bị số lượng bản sao theo yêu cầu của cơ quan công chứng.
- Các giấy tờ khác: Tùy thuộc vào từng trường hợp cụ thể, có thể yêu cầu bổ sung thêm các giấy tờ liên quan.
Cơ quan giải quyết
Tổ chức hành nghề công chứng sẽ thực hiện thủ tục công chứng “Văn bản thoả thuận phân chia di sản thừa kế”/”Biên bản ghi nhận thỏa thuận phân chia di sản”. Vì vậy bạn có thể đến Phòng công chứng hoặc Văn phòng công chứng tại địa phương để thực hiện.
Thời gian giải quyết
Không quá 02 ngày làm việc. Có thể kéo dài đến không quá 10 ngày làm việc nếu nội dung công chứng phức tạp.
Thông thường là nhận kết quả ngay nếu đầy đủ giấy tờ, hồ sơ hợp lệ.
2. Người cùng hàng thừa kế không đồng ý, có chia thừa kế theo di chúc được không?
Nếu hàng thừa kế theo pháp luật có 4 người, nhưng chỉ có 2 người được thừa kế theo di chúc. Vậy 2 người còn lại (2 người không có tên trong di chúc) không đồng ý thì sao?
Theo quy định của pháp luật, di chúc hợp pháp sẽ có hiệu lực.
Vậy nếu có người không đồng ý với di chúc này mà có cơ sở cho thấy di chúc này không hợp pháp thì có thể khởi kiện để yêu cầu tuyên di chúc vô hiệu.
Ngoài ra, trường hợp nếu người có tên trong di chúc không đồng ý nhận thừa kế thì có thể từ chối nhận di sản. Cụ thể:
Điều 620. Từ chối nhận di sản
1. Người thừa kế có quyền từ chối nhận di sản, trừ trường hợp việc từ chối nhằm trốn tránh việc thực hiện nghĩa vụ tài sản của mình đối với người khác.
2. Việc từ chối nhận di sản phải được lập thành văn bản và gửi đến người quản lý di sản, những người thừa kế khác, người được giao nhiệm vụ phân chia di sản để biết.
3. Việc từ chối nhận di sản phải được thể hiện trước thời điểm phân chia di sản.
